'Zelfs in de dood was onze relatie moeizaam'

Joke Kuijpers uit Nuland werkt in de seniorenzorg. Daarnaast zorgde zij drie jaar lang intensief voor haar moeder, die dementeerde. ‘Die laatste drie jaar van haar leven waren niet gemakkelijk. Maar door mijn werk kon ik een professionele houding aannemen.’

 

‘Ik werk nu zestien jaar in Jozefoord in Nuland: een kloosterbejaardenoord, zoals dat vroeger heette. De laatste twee jaar komen er meer leken wonen, maar er wonen nog steeds zo’n tachtig zusters, uit ongeveer dertien verschillende congregaties. Werken met de zusters is erg interessant. Wij denken bij zusters aan bidden en weinig anders, maar het waren vaak hele daadkrachtige, wilskrachtige vrouwen. Ze werden vaak zonder goed toegerust te zijn uitgezonden naar Congo, Indonesië, of China. Dan werd verwacht dat ze ziekenhuizen uit de grond stampten, of een kindertehuis stichtten. Soms spraken ze de taal niet eens. Daar heb ik veel verhalen over gehoord. Bijvoorbeeld hoe ze in de tropen van die stijve kleding droegen, met grote, witte kappen. En als ze een een half uur bezig waren, zakte die kap als een plumpudding in elkaar.’

 

‘Veel zusters hebben spullen meegenomen van de plek waar ze zijn geweest. Geen koffers vol, maar een paar mooie dingen. Je ziet bijvoorbeeld precies wie in Indonesië is geweest, aan de mooie gebatikte kleden, of schilderijen aan de muur. Of wie in Afrika is geweest: zij hebben vaak houtsnijwerk of mooie gesneden antilopen of van buffelhoorn. Verder dragen de meeste zusters het embleem van hun congregatie. Een ketting met een bepaald soort kruis of een bepaald soort hanger eraan, of een speldje met bijvoorbeeld een duif. Als de zusters overlijden, gaan hun spullen terug naar de congregatie, maar vaak hebben ze voor die tijd al spullen uitgedeeld aan medezusters.’

 

‘Er hangt een specifieke sfeer in Jozefoord. Het is er rustig, je wordt er vanzelf respectvol. Gewoon door de invloed van het gebouw, de mensen die er werken - veel werken er al erg lang - en door de zusters zelf. Soms hoor ik van lekenbewoners: Ik heb zo’n fijn gesprek gehad. Dan is dat vaak met een zuster die daar woont en zelf ook zorg nodig heeft. Veel zusters hebben hun lot in Gods handen gelegd: dat stralen ze ook uit. We hebben dan door de jaren heen veel zusters zien sterven, natuurlijk. Maar dat was eigenlijk nooit treurig. Althans: wij misten hen wel, omdat we zoveel jaren voor hen hadden gezorgd en omdat het prachtige mensen waren, maar ze stierven met een serene rust.’

 

‘Mijn werk heeft ervoor gezorgd dat ik voor mijn moeder kon zorgen, toen zij dementeerde. Drie jaar lang heeft zij bij ons in huis gewoond. Ze wilde absoluut niet in een verzorgingshuis en dit was een praktische oplossing. Maar ze was mijn moeder niet meer. Ik heb altijd een hele goede moeder gehad, hoewel ze hard was en heel zelfstandig. Maar toen ze niet meer zelfstandig kon leven, werd ze er niet aardiger op, want ze moest dingen loslaten. Degene die het kortste bij stond, ving de klappen op. Dus die laatste drie jaar van haar leven waren niet gemakkelijk. Maar door mijn werk kon ik een professionele houding aannemen.’

 

‘Ja, we hebben wat afgetobd: ze deed lelijk, ze was vaak aan het mopperen of aan het schelden. We hebben daar ook wel om gelachen. Als ik dan met mijn man in de keuken zat, dan zagen we de humor toch ook wel. Dan zeiden we ‘wat is het toch een kreng, hè’. Maar af en toe liep ik onder de verzorging wel eens weg. Dan kwam ik binnen, dan zei ik ‘goedemorgen’, dan keek ze alleen maar smerig. En dan word je toch wel harder. Ze was verwijtend, er was nooit iets goed, nooit iets lekker. Altijd te veel, te weinig, te kort, te lang, niet de goede koffie, te koud, te warm, te droog. In de nacht dat ze op sterven lag, heb ik de hele nacht bij haar gezeten. Ik pakte haar hand, maar na vijf minuten schudde ze die weer af. En toch zocht ze me af en toe weer. Zo is het de hele nacht doorgedaan. Zelfs in de dood was onze relatie moeizaam.’

Reacties

Er zijn nog geen reacties



Tagcloud

Partners in dit project zijn:













Ga nu naar de website van Erfgoed Brabant
 
X